ТӘЖІРИБЕЛІК СЕМИНАР ЖҰМЫСТЫ ЖҮЙЕЛЕУДІҢ АЛАҢЫНА АЙНАЛДЫ

Қазақстанның білім беру саласында мұғалімдер мен оқушылардың оқу жетістіктерін арттыруға бағытталған жаңа әдіс-тәсілдер мен жобалар үздіксіз енгізілуде. Осындай бастамалардың бірі – «Зерттеуші мектеп» жобасы. Оның аясында өткен тәжірибелік семинар білім беру жүйесін жетілдіруге үлкен үлес қосып отыр. Тарқатсақ, Шымкент қаласындағы №59 жалпы орта білім беретін мектепте ұйымдастырылған бұл іс-шараның басты мақсаты – мұғалімдердің зерттеу дағдыларын дамыту арқылы олардың кәсіби тәжірибесін жетілдіру, сондай-ақ зерттеу тәсілін қолдана отырып, оқушылардың оқу жетістіктерін арттыру.

«Зерттеуші мектеп» жобасы — білім беру үдерісінде сапалы өзгерістер енгізуге бағытталған бағдарламалардың бірі. Осы жоба аясында өткізілген тәжірибелік семинардың мақсаты – мұғалімдердің зерттеу дағдыларын дамыту, оларды оқу жетістіктерін жақсартуға бағыттайтын ғылыми тұрғыдан негізделген әдіс-тәсілдерді қолдануға үйрету. Білім беру үдерісінде тек оқушылардың білімін арттыру ғана емес, мұғалімдердің өз кәсіби шеберліктерін жетілдіру де аса маңызды. Ал зерттеу дағдыларын дамыту мұғалімдерге білім беру тәсілдерін жаңа деңгейде қолданып, жеке тәжірибелерін тиімді зерттеуге мүмкіндік береді. Бұл шарадан мұғалімдер зерттеу тәсілін қолдана отырып, өз сабақтарын жетілдіруге, әртүрлі оқыту стратегияларын сынақтан өткізіп, сабақтардың тиімділігін бақылауға мүмкіндік алады. Осы арқылы педагогикалық тәжірибе мен зерттеу негізіндегі оқыту әдістерін біріктіру, білім беру сапасын көтеруге әсер ету маңызды.
Семинардың мазмұны мен құрылымы мұғалімдер мен білім беру қызметкерлеріне зерттеу негізіндегі педагогикалық әдістерді үйретуге бағытталды. Бұл семинарға Әдістемелік орталықтың әдіскерлері, жоба жетекшілері Р. Балтабекова мен Ж. Қарынбаева, сондай-ақ №52, 59, 76, 142, 145, 146, 150 мектептердің директордың әдістеме ісі жөніндегі орынбасарлары мен зерттеу топтарының педагогтері қатысты. Семинардың негізгі бағыты – мұғалімдердің кәсіби дағдыларын дамыту, зерттеу тәсілдерін тәжірибеде қолдануға үйрету және оқушылардың оқу жетістіктерін зерттеу арқылы жақсарту болды. Іс-шара барысында ең алдымен «Сабақты зерттеу» тәсілінің негіздері мен оны тәжірибеде қолданудың маңызы талқыланды. Сабақты зерттеу – бұл мұғалімнің оқыту әдістері мен оқушылардың оқу нәтижелерін үнемі бақылап, талдай отырып, жаңа әдіс-тәсілдерді енгізу мен жетілдіруге бағытталған зерттеу үдерісі. Мұғалімдер өз сабақтарын зерттеп, әртүрлі әдістер мен тәсілдерді сынақтан өткізе отырып, олардың тиімділігін бағалайды. Бұл тәсіл мұғалімдерге оқу процесін үздіксіз жетілдіруге мүмкіндік береді, сонымен бірге оқушылардың білім деңгейін нақты бағалап, оқу нәтижелерін жақсартуға септігін тигізеді.
Семинарда құжаттарды жүргізу тәртібі, зерттеу топтарын құру, бақылау дағдыларын дамыту жолдары да қарастырылды. Зерттеу топтары – бұл мұғалімдердің бірлесіп жұмыс істейтін кәсіби қауымдастығы, олардың басты мақсаты – әртүрлі зерттеу әдістерін қолдану арқылы оқушылардың білімін арттыруға бағытталған практикалық іс-шаралар өткізу. Бұл топтар өзара тәжірибе алмасып, әріптестерінің жұмысын бақылап, бір-біріне кәсіби кеңестер беру арқылы оқу процесін жетілдіруге үлес қосады. Зерттеу тәсілдері мектеп оқушыларының білім алуындағы негізгі өзгерістер мен жетістіктерді анықтау үшін өте маңызды. Бұл тәсілдер мұғалімдерге өз сабағын зерттеп, тек теориялық білімге сүйенбей, нақты жағдайларда оның тиімділігін тексеруге мүмкіндік береді. Мұндай зерттеу жұмыстарын мұғалімдер тек оқу нәтижелерін бағалау мақсатында ғана емес, сонымен қатар оқыту әдіс-тәсілдерін жаңартып, жетілдіру үшін де жүргізеді. Зерттеу барысында мұғалімдер оқушылардың жеке қажеттіліктерін ескере отырып, оқу әдістерін әртүрлі етіп таңдайды.
Зерттеу сабақтары оқушылардың білім алу қабілетін ескеріп, олардың жеке мүмкіндіктеріне қарай бейімделген әдістерді қолдануға мүмкіндік береді. Бұл тәсіл оқушылардың оқу мотивациясын арттыруға, олардың сыни ойлау дағдыларын дамытуға және әртүрлі тапсырмалар мен жобалар арқылы шығармашылық қабілеттерін шыңдауға ықпал етеді. Семинардың келесі кезеңі – зерттеу сабақтарын бірлесіп жоспарлау және тәжірибеде өткізу. Бұл кезеңде мұғалімдер топ болып жұмыс істеп, өздерінің зерттеу сабағын жоспарлап, оны оқу процесінде өткізеді. Мұғалімдер жоспарларын бір-бірімен талқылап, әртүрлі әдіс-тәсілдерді үйлестіріп, оқушылардың білім деңгейіне қарай бейімделген зерттеу сабақтарын ұйымдастырады. Зерттеу сабағын өткізу барысында мұғалімдер әртүрлі әдістерді қолдана отырып, оқушылардың оқу нәтижелерін бақылап, қажет болған жағдайда оқу жоспарын түзетеді. Бұл үдеріс барысында мұғалімдер өз тәжірибелерін жетілдіріп, оқу процесінде кездесетін қиындықтар мен оларды шешу жолдарын талқылайды.
«Зерттеуші мектеп» жобасы аясында өткізілген тәжірибелік семинар — білім беру саласында маңызды қадам. Мұғалімдердің зерттеу дағдыларын дамыту және оқушылардың оқу жетістіктерін арттыруға бағытталған бұл іс-шара білім беру үдерісінде жаңа әдіс-тәсілдерді қолдану мен олардың тиімділігін зерттеу үшін маңызды алаң болып отыр. Мұндай жобалар мұғалімдер мен оқушылардың кәсіби және тұлғалық дамуында елеулі өзгерістерге алып келері сөзсіз. Жалпы зерттеу тәсілдерін қолдану мектептердегі білім беру сапасын арттыруға, мұғалімдердің кәсіби деңгейін көтеруге және оқушылардың оқу жетістіктерін жақсартуға үлкен ықпал етеді. Алдағы уақытта мұндай жобалар мен семинарлар жалғасын тауып, білім беру жүйесінде сапалы өзгерістерді жүзеге асыруға ықпал ететіні анық.